Kasko Uyuşmazlıkları: Hasar Ödemesi Reddedilirse Ne Yapılır?

Kasko uyuşmazlığı nedir?

Kasko, aracın belirli riskler nedeniyle uğradığı zararın sigorta şirketi tarafından karşılanmasını konu alan bir sigorta sözleşmesidir (TTK md. 1401). Kasko uyuşmazlığı ise hasarın poliçe kapsamında olup olmadığı, ödenecek tazminatın miktarı veya sigorta şirketinin ödeme yapmayı reddetmesi konusunda sigortalı ile şirket arasında anlaşmazlık çıkmasıdır.

Uyuşmazlıklar; aracın tamamen hasarlı sayılıp sayılmayacağı, onarım bedelinin ne kadar olduğu, parça ve işçilik hesabı, değer kaybı iddiası, eksik veya geç ödeme, sürücünün kusuru, alkollü araç kullanımı, ehliyet durumu ve poliçedeki istisnalar etrafında toplanabilir. Bu konularda belirleyici olan, imzalanan poliçenin kapsamı ile hasar anındaki olayın özellikleridir (TTK md. 1401).

Sigorta şirketi hangi durumda ödeme yapar?

Sigortacının sorumluluğu, poliçede güvence altına alınan rizikonun gerçekleşmesiyle doğan zararla sınırlıdır (TTK md. 1409). Riziko, sigorta sözleşmesinde gerçekleşmesi hâlinde sigorta ödemesini gündeme getiren olaydır. Örneğin çarpışma, hırsızlık, yangın veya doğal olaylar poliçede güvence altına alınmışsa, somut olayın bu teminatlardan birine girip girmediği incelenir.

Sigorta şirketi, hasarın poliçede yer alan bir istisna nedeniyle kapsam dışında kaldığını ileri sürüyorsa bu iddiasını ortaya koymalı ve dayanağını açıklamalıdır (TTK md. 1409). Bu nedenle yalnızca “poliçe kapsamı dışındadır” şeklindeki genel bir bildirim, uyuşmazlığı değerlendirmek için yeterli olmayabilir. Ret yazısında hangi poliçe hükmüne, hangi belgeye ve hangi olay tespitine dayanıldığına bakın.

Hasar bildirimi ve belge toplama

Kaza veya başka bir hasar meydana geldiğinde, poliçede belirtilen bildirim yöntemini kullanarak sigorta şirketine haber verin. Hasar ihbarı, servis kayıtları, kaza tespit tutanağı, fotoğraflar, ruhsat ve sürücü belgeleri, ekspertiz raporu, çekici faturası ve yapılan yazışmalar dosyada tutulmalıdır. Belgelerin eksik olması, ödeme değerlendirmesinin uzamasına veya şirketin ek belge istemesine neden olabilir.

Sigorta şirketi hasar dosyasını sonuçlandırdığında, ödeme miktarını ve hesaplama yöntemini yazılı olarak isteyin. Özellikle aracın onarım bedeli, rayiç değer, sovtaj bedeli, muafiyet, amortisman veya poliçedeki limitlerin hesaba nasıl katıldığı anlaşılmalıdır. Sigorta tazminatının amacı gerçek zararı karşılamaktır (TTK md. 1459). Bu nedenle poliçedeki sigorta bedeli ile aracın veya zararın gerçek ekonomik değeri her zaman aynı olmayabilir.

Kasko hasarı neden reddedilebilir?

Ret gerekçesi, poliçede açıkça düzenlenmiş bir teminat dışı hâle veya olayın ispatlanamamasına dayanabilir. Örneğin şirket; hasarın poliçe başlangıcından önce meydana geldiğini, olayın beyan edildiği şekilde gerçekleşmediğini, aracın teminat dışı kullanımda olduğunu ya da poliçedeki özel şartların uygulanması gerektiğini ileri sürebilir. Her iddia, olayın belgeleri ve poliçe hükümleri birlikte değerlendirilerek incelenmelidir (TTK md. 1409).

Sürücünün kusurlu olması, tek başına her durumda kasko ödemesini ortadan kaldırmaz. Bununla birlikte poliçede belirli sürücü davranışlarına, kullanım şekline veya güvenlik önlemlerine ilişkin özel hükümler bulunabilir. Bu nedenle “kazada kusur bende” bilgisiyle otomatik olarak ödeme yapılmayacağı veya mutlaka ödeme yapılacağı sonucu çıkarılamaz; poliçenin ilgili hükümleri ve hasar dosyası incelenmelidir (TTK md. 1401; TTK md. 1409).

Eksik ödeme veya pert anlaşmazlığı

Aracın onarılmasının ekonomik olup olmadığı, onarım bedeli ile aracın hasar öncesi değeri karşılaştırılarak tartışılır. Şirket aracın tam hasarlı olduğunu kabul etmiyor veya sigortalı aracın pert sayılması gerektiğini düşünüyorsa, ekspertiz raporu ve piyasa rayiçlerini karşılaştırmak gerekir. Tek bir ilan fiyatı yerine, aynı marka, model, yaş, kilometre ve donanıma sahip araçların karşılaştırılabilir verileri önem taşır.

Eksik ödeme iddiasında, şirketin teklif yazısı ile bağımsız ekspertiz veya servis hesabı arasındaki fark somutlaştırılmalıdır. Muafiyet, poliçe limiti, hasarlı parçaların niteliği ve önceki hasarlar gibi unsurlar hesaplamayı etkileyebilir. Sigortacı ödeme yaptıktan sonra, aynı zarar için sorumlu üçüncü kişiye karşı sigortalının haklarına belirli ölçüde geçebilir (TTK md. 1472). Bu nedenle kazaya karışan diğer araç veya kişilerle yapılan belgeler de saklanmalıdır.

Sigorta şirketine nasıl itiraz edilir?

İtirazınızı telefonla yapmak yerine yazılı biçimde iletin. Dilekçede poliçe numarasını, hasar dosyası numarasını, olay tarihini, talebinizi ve şirketin hangi gerekçesine itiraz ettiğinizi açıkça belirtin. Ret yazısının kaldırılmasını, yeniden değerlendirme yapılmasını veya eksik ödemenin gerekçeli biçimde hesaplanmasını isteyebilirsiniz.

Başvurunuza poliçe, hasar ihbarı, ret veya ödeme yazısı, ekspertiz raporu, fotoğraflar, servis faturaları ve önemli yazışmaları ekleyin. Belgelerin asıllarını göndermeden önce kopyalarını saklayın. Sigorta şirketinin cevabı, daha sonra tahkim veya dava yoluna başvurulması hâlinde uyuşmazlığın hangi noktada çözülemediğini göstermeye yardımcı olur.

Sigorta tahkimi ve dava yolu

Sigorta Tahkim Komisyonu, sigorta sözleşmesinden doğan bazı uyuşmazlıkların hakemler aracılığıyla çözülmesini sağlayan bir başvuru yoludur. Başvurunun değerlendirilebilmesi için sigorta şirketinin Komisyona üye olup olmadığı ve ilgili başvuru şartlarının karşılanıp karşılanmadığı kontrol edilmelidir (5684 sayılı Kanun md. 30). Tahkim başvurusu, delillerin ve talep miktarının açık biçimde sunulmasını gerektirir.

Dava açılacaksa görevli mahkeme, uyuşmazlığın tüketici işlemi veya ticari iş niteliğine göre değişebilir. Ticari nitelikteki bazı para alacağı ve tazminat davalarında dava açmadan önce arabulucuya başvuru dava şartı olarak uygulanır (TTK md. 5/A). Tüketici sıfatınızın bulunup bulunmadığı ve uyuşmazlığın hangi usule tabi olduğu, somut sözleşme ilişkisine göre belirlenmelidir (TKHK md. 3).

Örnek olay: Eksik kasko ödemesi

Örneğin, Ayşe Hanım’ın aracı kaza sonrasında serviste onarılmış ve servis toplam bedelin daha yüksek olduğunu belirtmiştir. Sigorta şirketi ise poliçedeki muafiyeti ve bazı parça kalemlerini gerekçe göstererek daha düşük ödeme yapmıştır. Ayşe Hanım önce poliçedeki muafiyet hükmünü, hasar ekspertiz raporunu ve ödeme hesaplamasını karşılaştırmalıdır. Farkın hangi kalemlerden oluştuğunu yazılı olarak sormalı, belgelerini saklamalı ve şirketin ret veya eksik ödeme gerekçesine göre tahkim ya da dava seçeneğini değerlendirmelidir (TTK md. 1401; TTK md. 1459; 5684 sayılı Kanun md. 30). Bu örnek kurgusaldır.